Kira Sözleşmesinde İmzası Olmayan Eşin Hakları
Türk Medeni Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu, ailenin barınma hakkını "kutsal" sayarak, kira sözleşmelerinde özel bir koruma rejimi getirmiştir. Bir ev, ailenin yaşam merkezi (Aile Konutu) olarak kullanılıyorsa, o evin kira sözleşmesinde sadece kocanın veya sadece kadının imzasının olması, diğer eşi söz hakkından mahrum bırakmaz. TBK madde 349 çok açıktır: "Aile konutu olarak kullanılmak üzere kiralanan taşınmazlarda kiracı, eşinin açık rızası olmadıkça kira sözleşmesini feshedemez."
Eşten Habersiz Sözleşme Feshedilemez
Örneğin; koca, ev sahibiyle anlaşıp "Ben çıkıyorum, sözleşmeyi feshediyorum" dese bile, eğer evde eşi ve çocukları yaşıyorsa bu fesih geçersizdir. Ev sahibi, durumu bildiği halde (veya bilmesi gerektiği halde) kocanın tek taraflı beyanıyla evi tahliye ettiremez. Diğer eş (imzası olmayan), ev sahibine ihtarname çekerek "Bu ev aile konutudur, rızam olmadan yapılan feshi kabul etmiyorum" dediği anda sözleşme devam eder. Hatta ev sahibi, kira sözleşmesini feshetmek için ihtarname çekecekse veya tahliye davası açacaksa, bu ihtar ve davayı her iki eşe birden yöneltmek zorundadır. Sadece sözleşmede adı yazan eşe yapılan tebligatla tahliye sağlanamaz.
Boşanma Halinde Kira Sözleşmesi Kime Kalır?
Boşanma davası devam ederken veya boşandıktan sonra, aile konutunda kimin kalacağına Aile Mahkemesi hakimi karar verir. Hakim, kira sözleşmesi kocanın üzerine olsa bile, evin kadına ve çocuklara tahsis edilmesine karar verebilir. Bu durumda;
- Mahkeme kararını alan eş (örneğin kadın), bu kararı ev sahibine bildirir.
- Bildirimden itibaren, sözleşmenin tarafı artık kadın olur.
- Ancak, sözleşme devredilmiş sayılsa da, sözleşmenin tarafı olan eski eş (koca), sözleşme süresi bitene kadar kira borçlarından müteselsilen sorumlu olmaya devam eder (en fazla 2 yıl). Yani ev sahibi, kirayı ödemeyen kadının yerine eski kocadan da kira isteyebilir.
Tapuya Şerh Koydurmanın Önemi
Kiracı olmayan eş, tapu müdürlüğüne giderek kira kontratı şerhi veya aile konutu şerhi koyduramaz (çünkü malik değildir). Ancak ev sahibine noterden "Burası bizim aile konutumuzdur, eşimin tek başına yapacağı işlemleri kabul etmiyorum" diye bir ihtarname göndermesi, hukuki korumayı başlatmak için yeterlidir. Antalya'daki boşanma oranları göz önüne alındığında, ev sahiplerinin de kiracıların aile durumunu araştırması ve fesih işlemlerinde her iki eşin imzasını araması, ileride doğacak tazminat davalarından korunmak için elzemdir.